Bài viết này bàn về cách tiếp cận việc học tập và phát triển kỹ năng một cách chiến lược thay vì chạy theo xu hướng hoặc lời khuyên chung chung. Dưới đây là những ý chính:
- Không có lộ trình học cố định cho tất cả mọi người
- Nhiều người khuyên học theo những gì họ đã học hoặc sử dụng, nhưng điều đó không có nghĩa là phù hợp với tất cả.
- Ví dụ, Steve Yegge đề xuất học về trình biên dịch, nhưng cũng có nhiều lĩnh vực khác như lý thuyết hàng đợi, kiến trúc máy tính hay tối ưu toán học đáng để học.
- Tập trung vào một số kỹ năng cốt lõi thay vì học rộng
- Học tất cả mọi thứ là không khả thi vì lượng kiến thức ngày càng mở rộng.
- Cách hiệu quả hơn là tập trung vào một số “mẹo” hoặc kỹ thuật mà bạn có thể ứng dụng nhiều lần trong các lĩnh vực khác nhau.
- Ví dụ, các võ sĩ Judo giỏi thường chỉ thành thạo một số đòn thay vì biết hàng trăm đòn.
- Phát huy thế mạnh thay vì cố gắng khắc phục điểm yếu
- Cải thiện điểm yếu tốn nhiều nỗ lực mà chưa chắc đạt hiệu quả cao.
- Tận dụng và phát triển những gì bạn đã giỏi có thể mang lại lợi thế lớn hơn.
- Trong công việc, nếu bạn có thế mạnh về một lĩnh vực, hãy tập trung khai thác nó thay vì phân tán sự chú ý.
- Chọn lĩnh vực học dựa trên hai yếu tố chính
- Sự phù hợp với bản thân: Nên chọn học những thứ bạn có năng khiếu hoặc cảm thấy dễ tiếp thu.
- Môi trường học tập tốt: Học trong một môi trường có người giỏi trong lĩnh vực đó sẽ giúp bạn tiến bộ nhanh hơn.
- Cẩn trọng với lời khuyên trên Internet
- Những lời khuyên phổ biến như “học lập trình hàm sẽ giúp bạn giỏi thiết kế hệ thống phân tán” có thể đúng với một số người nhưng không phải là công thức chung cho tất cả.
- Học theo xu hướng hoặc lời khuyên không phù hợp có thể khiến bạn lãng phí thời gian mà không đạt được lợi ích thực sự.
- Học cách phát triển kỹ năng “phù hợp với bạn”
- Tìm những kỹ năng mà bạn thường làm một cách tự nhiên nhưng người khác ít làm.
- Ví dụ, tác giả giỏi trong việc phân tích dữ liệu và có tư duy phản biện với hệ thống phần mềm, nên đây là kỹ năng phù hợp để phát triển.
- Cách tốt nhất để xác định kỹ năng phù hợp là nhờ đồng nghiệp, quản lý hoặc quan sát bản thân.
- Môi trường làm việc ảnh hưởng lớn đến việc học
- Chọn công ty hoặc đội nhóm có văn hóa phù hợp với kỹ năng bạn muốn phát triển là rất quan trọng.
- Nhiều người chọn công việc mà không suy nghĩ về việc liệu nó có giúp họ học hỏi được những kỹ năng cần thiết không.
- Không cần có kế hoạch dài hạn quá sớm
- Nhiều người vạch ra lộ trình sự nghiệp từ sớm nhưng sau đó nhận ra rằng họ không thực sự thích hoặc giỏi lĩnh vực đã chọn.
- Học hỏi qua thử nghiệm và thích nghi có thể hiệu quả hơn so với việc cố gắng bám theo một kế hoạch cố định.
Tóm lại
Tác giả không đưa ra một danh sách cụ thể về các kỹ năng cần học mà nhấn mạnh việc mỗi người nên tìm ra con đường phù hợp với chính mình. Thay vì chạy theo xu hướng hay lời khuyên chung chung, hãy tập trung vào thế mạnh của mình và chọn môi trường phù hợp để học tập và phát triển.
Trần Ngọc Minh 